کد خبر ۵۷۲۲۰۶ ۲۳۶۵ بازدید انتشار : ۲۴ خرداد ۱۳۹۸ ساعت ۱۳:۵۲

اعتماد متقابل؛ نیاز امروز تاجیکستان، ایران و منطقه

به گزارش ذاکرنیوز در دوشنبه، کارشناسان و تحلیلگران سیاسی تاجیک با توجه به حضور حسن روحانی رئیس جمهور ایران در پنجمین اجلاس تعامل و اعتمادسازی آسیا در «دوشنبه» و دیدار وی با «امامعلی رحمان» رئیس جمهور تاجیکستان، بر ضرورت برقراری سطح مطلوب اعتماد و روابط سیاسی و اقتصادی میان دو کشور تاکید کردند.

«شاکرجان حکیم اف» کارشناس سیاسی و معاون رئیس حزب سوسیال دموکرات تاجیکستان در این رابطه اظهار داشت: طی چند سال اخیر تحت تاثیر برخی از عوامل، روابط سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی میان تاجیکستان و ایران به طور قابل توجهی با افت مواجه شد.

وی افزود: تاثیر منفی این وضعیت را قبل از همه شهروندان، تجار و بازرگانان و نهادهای مدنی دو کشور احساس کردند زیرا امکان ورود منابع جایگزین به بازارهای داخلی تاجیکستان محدود شد و روی قیمت ها نیز اثر گذاشت.

حکیم اف یادآور شد: در حال حاضر نمایندگان بخش خصوصی دو کشور نسبت به برقراری سطح تعاملات قبلی که منجر به ایجاد اشتغال و عرضه کالا و محصولات منطبق با قابلیت های خریداری مردم محلی شده بود، علاقه نشان می دهند.

به گفته وی، طی این سال ها روشنفکران و فرهنگیان همیشه به آن امید بسته بودند که «دوشنبه» و «تهران» بالاخره اقدام به رفع مشکلات و موانع موجود بر سر راه روابط خواهند کرد.

این کارشناس تاجیک در ادامه تصریح کرد: از سوی برخی از بازیگران تاثیرگذار در منطقه احساس می کردند ادامه سردی در روابط میان تاجیکستان و ایران به سود منافع ژئوپلیتیک آنها نیز نخواهد بود. تداوم این وضعیت تا حدود زیادی به ضرر سازمان های منطقه ای و بین المللی از جمله شانگهای (که تاجیکستان عضو حقیقی و ایران عضو ناظر بوده و قصد ورود کامل به آن را دارد) خواهد بود.  

به گفته وی، در مورد بازگرداندن همکاری های تاجیکستان و ایران به سطح مطلوب پیشین نقش و اراده مقامات دو کشور مهم خواهد بود. نمونه بارز این موضوع را می توان در مورد ازبکستان مشاهده کرد که با به قدرت رسیدن «شوکت میرضیایف» مشکلاتی بین «دوشنبه» و «تاشکند» وجود داشت که در اسرع زمان رفع شد و دو کشور طی مدت زمان کوتاهی به سطح مشارکت استراتژیک دست یافتند. این موضوع برای بازگرداندن اعتماد میان مقامات عالی تاجیکستان و ایران هم مهم خواهد بود.

به گفته وی، با وجود برخی مشکلات میان ایران و برخی کشورها، تاجیکستان با توجه به سیاست خارجی چندسویه خود و حفظ منافع ملی می تواند در عرصه های مختلف و به ویژه تجاری و اقتصادی همکاری های سودمندی با ایران داشته باشد.

وی افزود: بنابر این انتظار می رود در حاشیه اجلاس تعامل و اعتمادسازی آسیا در دوشنبه، رؤسای جمهور ایران و تاجیکستان با هم دیدار کرده و به حسن تفاهم دست خواهند یافت و زمینه برای توافقات جدید برای توسعه همکاری های دو کشور در عرصه های مختلف را فراهم خواهند کرد.

«ارشاد سلیمانی» تحلیلگر مسائل سیاسی و فرهنگی نیز در همین رابطه گفت: از ابتدا مشخص بود که سردی روابط بین تاجیکستان و ایران نمی تواند ادامه دار باشد. حالا که حسن روحانی پس از یک مرحله به اصطلاح تیرگی مناسبات و رد و بدل شدن اتهاماتی تصمیم به سفر به تاجیکستان گرفته  حاکی از فراهم شدن زمینه برای بحث و بررسی های واقعی بر سر اصلاح وضعیت می باشد.

به گفته وی، مهم ترین موضوع برقراری اعتماد میان مقامات عالی دو کشور می باشد. اگر این مهم حاصل شود در آینده نه چندان دور حتما تحولات خوبی را در همکاری ها شاهد خواهیم بود.

سلیمانی افزود: از سوی دیگر چنانچه تاجیکستان در نشست امروز سازمان همکاری های شانگهای در «بیشکک» نسبت به عضویت ایران در این سازمان حسن نیت نشان دهد، پس می توان مطمئن شد که اقدام به بهبود روابط میان «دوشنبه» و «تهران» جدی خواهد بود.

به گفته وی، تاجیکستان و ایران بنابر دلایل بسیار زیادی و از جمله مشترکات زبانی، فرهنگی، دینی و تاریخی و همچنین منافع امروز منطقه ای و بین المللی نیازمند روابط دوستانه و تنگاتنگ می باشند. منافع کوتاه مدت برخی از گروه های قدرت نباید بر منافع درازمدت دو کشور سایه اندازد. این مهم نیازمند برداشتن گام های جدی در جهت اعتمادسازی بین مقامات عالی تاجیکستان و ایران می باشد.

این کارشناس یادآور شد: روابط میان تاجیکستان و ایران دارای ظرفیت های قابل توجهی است که به دلایل مختلف مورد بهره برداری قرار نگرفته و نیاز است که در مرحله جدید مورد توجه ویژه قرار داده شوند.

به گفته سلیمانی، رقابت قدرت ها در سطح جهانی و منطقه ای و وضعیت ژئوپلیتیک منطقه نشان می دهد ایران به صورت بلندمدت یکی از مهره‌های اصلی تحولات خواهد بود. بنابراین مجموعه‌ای از دلایل این نیاز را برجسته می کند که تاجیکستان باید در کنار ایران و ایران در کنار تاجیکستان باقی بماند.

«نورعلی دولت» کارشناس سیاسی نیز اظهار داشت: به نظر من فشارهای اخیر آمریکا علیه روسیه، چین و ایران تا حدود زیادی زمینه همگرایی و هماهنگی این «سه گانه» علیه اقدامات «کاخ سفید» را فراهم کرد.

دستاوردهای دولت روحانی در رابطه به تعامل و همکاری با غرب که در انعقاد برجام خلاصه می شد، با به قدرت رسیدن دونالد ترامپ زیر سوال رفت. این وضعیت باعث شده تا ایران توجه خود به روسیه و چین را افزایش دهد.

به گفته وی، بنابر این با بهبود روابط میان تاجیکستان و ایران احتمالا موافقت «دوشنبه» با عضویت ایران در سازمان همکاری های شانگهای اعلام خواهد شد که با توجه به شرایط موجود منطقه ای و بین المللی مورد حمایت «مسکو» و «پکن» قرار خواهد گرفت.